План мерапрыемстваў тыдня роднай мовы

Создано: 20.09.2022

“Як ты дорага мне, мая родная мова!”

19.09-23.09.2022г.

п/п

 Назва мерапрыемства

Месца правядзення

Тэрмін

правядзення

1.

Рэспубліканск1 дыктант, прымеркаваны да Дня народнага адзінства

ДУА”Средняя школа №8 г.Магілёва”

16.09.2022

2.

Акцыя “Размаўляй са мной па-беларуску”

ДУА”Средняя школа №8 г.Магілёва”

19.09.2022

3.

Марафон “Мова родная - мова модная”

(выкананне беларусюх песень)

ДУА”Средняя школа №8 г.Магілёва”

19.09.2022

4.

Гастранамічны фэст “Беларуская кухня”

ДУА”Средняя школа №8 г.Магілёва”

20.09.2022

5.

Квэст-гульня “Фальклор, фальклор - душа народа”

ДУА”Средняя школа №8 г.Магілёва”

20.09.2022

6.

Конкурс творчых пісьмовых работ “За што я люблю родную зямлю”

ДУА”Средняя школа №8 г.Магілёва”

21.09.2022

7.

Адкрытая дыстанцыйная акцыя “Чытаем вершы пра родную мову”

ДУА”Средняя школа №8 г.Магілёва”

22.09.2022

8.

Арганізацыя для навучэнцаў віктарын, конкурсаў, акцый, праектаў, тэматычных вечарын, лггаратурных гасцёуняў i шш.

ДУА”Средняя школа №8 г.Магілёва”

22.09.2022

9.

Старт творчай акцыі “Чытаем Макіма Танка разам”

ДУА”Средняя школа №8 г.Магілёва”

23.09.2022

Комплекс па папулярызацыі беларускай мовы

Создано: 06.11.2021

План мерапрыемстваў

дзяржаўнай установы адукацыі «Сярэдняя школа № 8  г. Магілёва»

па папулярызацыі і пашырэнні сферы выкарыстання беларускай мовы

на 2022/2023 навучальны год

п/п

Назва мерапрыемства

Тэрмін выканання

Адказны

Работа з вучнямі

1.1

Правядзенне мерапрыемстваў, прысвечаных:

1.1.1        Дню беларускай пісьменнасці ( 2-5 верасня);

-         Марафон “Мова родная- мова модная” (5-8 класы),

-         Квэст-гульня “Беларуская кухня”

На працягу навучальнага года

Верасень

Грахольская С.А., настаўнік беларускай мовы і літаратуры.

1.1.2        Адзінаму дню беларускага маўлення;

1.1.3        Дню роднай мовы (21 лютага);

1.1.4        Пісьменнікам-юбілярам:

          Вусны часопіс “Максіма Танк -110 год з дня     

        нараджэння”        

Верасень

Балуева Л.М.. Грахольская С.А., настаўнікі беларускай мовы і літаратуры

     

-          Пасяджэнне літаратурнага кафэ: “Шмaтгpaннacць тaлeнтy” прысвечана 90- годдзю з дня нараджэння Івана Пташнікава

-          Конкурс-прэзентацыя “У дзіўнай краіне літаратуры” , прысвечаная 85-годдзю з дня нараджэння Мікалая Чаргінца. (10-11класы).

-          Дыстацыйная акцыя “Чытаем вершы пра родную мову”, прысвечаная  140-годдзю з дня нараджэння Янкі Купалы і Якуба Коласа.

-          Удзел у навукова-практычнай канферэнцыі “Нам засталася спадчына…”

-          Удзел у навуковай канферэнцыі “Творчая спадчына Янкі Купалы і Якуба Коласа ў эпоху інфармацыйных тэхналогій”.

Кастрычнік

Лістапад

Рабава С.М,

Грахольская С.А., настаўнікі беларускай мовы і літаратуры

Рабава С.М,

Грахольская С.А., Балуева Л.М. настаўнікі беларускай мовы і літаратуры

-          Паэтычны  часопіс "Радзіўся я на  капыльскай старане..." да 135-годдзя з дня нараджэння беларускага пісьменніка Цішкі Гартнага (9-11 класы);

   

-          Літаратурная кампазіцыя “Люблю, хвалююся – жыву”,  да 100-годдзя з дня нараджэння Алены Васілевіч (5-11 класы).

-          Літаратурная гасцёўня “Сюды, дзе мы ёсць…”, прысвечаная 75-годдзю з дня нараджэння Алеся Разанава

Снежань

Балуева Л.М.,

Грахольская С.А. настаўнікі беларускай мовы і літаратуры

-          Пасяджэнне літаратурнага кафэ “Трымайся за дабро і будзеш шчаслівым”,  прысвечанае

75-годдзю з дня нараджэння Навума Гальпяровіча.

Літаратурнае падарожжа да 130 год з дня нараджэння Міхася Гарэцкага.

Студзень

Балуева Л.М.,

Рабава С.М,

Грахольская С.А.,  настаўнікі беларускай мовы і літаратуры

-          Конкурс юных рытараў  “Гэта быў дужа нестандартны чалавек”, прысвечаны 215-годдзю з дня нараджэння Вінцэнта Дуніна-Марцінкевіча

Люты

Рабава С.М. Грахольская С.А., настаўнікі беларускай мовы і літаратуры

-          Літаратурная гасцёўня “Пра паэта і змагара”, прысвечаная 105-годдзю з дня нараджэння Алеся Бачыла

-          Тэматычная вечарына «Тваім святлом благаславёны…», прысвечаная 75-годдзю з дня нараджэння Генадзя Пашкова.

Сакавік

Балуева Л.М., Грахольская С.А.,  настаўнікі беларускай мовы і літаратуры

-          Вусны часопіс “Не астыне цяпло роднай зямлі”, прысвечаны 80-годдзю з дня нараджэння Мар’яна Дуксы.

Красавік

Рабава С.Н. настаўнік беларускай мовы і літаратуры.

-        Літаратурная гасцёўня “Слухаю сэрца”, прысвечаная 140-годдзю з дня нараджэння Янкі Маўра.

Май

Грахольская С.А. настаўнік беларускай мовы і літаратуры

1.1.5        Году гістарычнай памяці:

1.             Літаратурны часопіс “Сцяжынкамі прыдняпроўскімі” (5-11 класы).

2.             Фальклорнае свята “Пакровы” (7-10 класы).

3.             Краязнаўчая віктарына “Я закаханы ў твае краявіды” (4-11 класы).

4.             Вусны часопіс “Дзеячы кінематографа” (5-11 класы).

5.             Конкурс на лепшы міні-праект “Чытай разам з бацькамі па-беларуску” (4-6 класы).

6.       Завочная экскурсія “Мой невядомы Магілёў”(1-11 класы).

Верасень

Кастрычнік

Лістапад

Снежань

Студзень

Люты

Старавойтава В.Г.,  настаўнік геаграфіі..

Грахольская С.А, настаўнік беларускай мовы і літаратуры.

Настаўнікі МА хімііі і біялогіі

Настаўнікі МА рускай і беларускай мовы і літаратуры

Настаўнікі МА пачатковых класаў.

Настаўнікі МА гісторыі

7.             Вусны часопіс “Пашана чэмпіёнам” (1-11 класы)

8.             Конкурс “Сэлфі з любімай кнігай” (5-11 класы).

9.             Конкурс “Фізіка і матэматыка па-беларуску” (7-11 класы)

Сакавік

Красавік

Май

Настаўнікі МА фізічнага выхавання

Настаўнікі МА рускай і беларускай мовы і літаратуры

Настаўнікі МА матэматыкі, фізікі  і інфарматыкі.

1.2

Арганізацыя творчых сустрэч і цікавых знаёмстваў:

2.3.1 “Сучасныя пісьменнікі” творчая сустрэча з М. Яцковым, А.Казека.

2.3.2 “Лепшы сябар – добрая кніга” сутрэча з прадстаўнікамі бібліятэк;

На працягу навучальнага года

Настаўнікі МА

1.3

Правядзенне дэкады нацыянальнай культуры.

Люты 2021

Пашанькова І.А. кіраўнік МА

1.4

Школьны конкурс вершаў сярод вучняў “Спроба пяра”.

Люты – сакавік 2022

Балуева Л.М.,  настаўнік беларускай мовы і літаратуры

1.5

Вочныя і завочныя экскурсіі:

2.7.1. Завочная экскурсія  для 7-11 класаў  “Літаратурна-персанальны музей Кузьмы.Чорнага”

- Завочная экскурсія для 10-11 класаў  ва ўстанову культуры “Музей Марка Шагала ў Віцебску”.

- Завочная экскурсія  для 10 класа “Музей-бібліятэка Сімяона Полацкага” і “Музей беларускага кнігадрукавання”.

2.7.2 Экскурсіі:

- Дзяржаўны літаратурна-мемарыяльны музей Я. Коласа (г. Мінск).

-- Літаратурна-этнаграфічны музей Якуба Коласа  (г.Пінск).

- Дзяржаўны літаратурны музей Я. Купалы (г.Мінск).

- Літаратурны музей М. Багдановіча (г. Мінск).

- Дзяржаўны музей беларускай літаратуры (г. Мінск).

На працягу навучальнага года

На працягу навучальнага года

Грахольская С.А., Рабава С.М., настаўнікі беларускай мовы і літаратуры.

Класныя кіраўнікі.

1.6

Інфармацыйныя і класныя гадзіны, прысвечаныя беларускім навукоўцам і дзеячам культуры:

- Беларускія артысты і спевакі.

- Беларускія фізікі і матэматыкі.

- Нобелеўскія лаўрэаты з Беларусі.

- Лепшыя спартсмены 2022г.

 

Класныя кіраўнікі


1.7

Інфарм-дайджэсты  ”Літаратурныя музеі Беларусі”:

- Літаратурны музей Максіма Багдановіча.

- Літаратурны музей Кузьмы Чорнага.

- Літаратурны музей Яўгеніі Янішчыц.

- Літаратурны музей Петруся Броўкі.

 

Грахольская С.А. настаўнік беларускай мовы і літаратуры

Работа з настаўнікамі

2.1

Планаванне тэматыкі  пасяджэнняў метадычных аб’яднанняў настаўнікаў-прадметнікаў, класных кіраўнікоў з улікам мерапрыемстваў, накіраваных на  падтрымку і развіццё беларускай мовы і літаратуры.

Май, верасень

Кіраўнікі МА

2.2

Выставы ў школьнай бібліятэцы  беларускіх выданняў:

- перыядычнага друку;

- літаратурных навінак.

На працягу навучальнага года

Студзяленка Л.М., загадчык бібліятэкі

2.3

Абнаўленне ў школьнай бібліятэцы  кніжнай выставы, прысвечанай жыццю і творчасці пісьменнікаў-юбіляраў.

На працягу навучальнага года

Студзяленка Л.М., загадчык бібліятэкі

2.4

Абнаўленне пастаянна дзеючай выставы перыядычных выданняў “У дапамогу сучаснаму педагогу”.

На працягу навучальнага года

Кіраўнік метадычнага савета

2.5

Правядзенне конкурсаў, прэзентацый, прысвечаных жыццю і творчасці пісьменнікаў-юбіляраў.

На працягу навучальнага года

Грахольская С.А. кіраўнік МА беларускай і рускай мовы і літаратуры

Работа з бацькамі

3.1

Бацькоўская гасцёўня: “Гучы, родная мова”

Бацькоўскія сходы

На працягу навучальнага года

Кіраўнік метадычнага савета, кіраўнікі МА.

Наши выпускники – золотые и серебряные медалисты!

Создано: 17.04.2019

1953-1954 уч. год

Сурганова Галина Тимофеевна

Серебряная медаль

Степанова Людмила Ивановна

Серебряная медаль

Жабракова Раиса Захаровна

Серебряная медаль

Алексеенко Нелли Фёдоровна

Серебряная медаль

Никитенко Тамара Константиновна

Серебряная медаль

Богатюк Тина Григорьевна

Серебряная медаль

Волкова Тамара Григорьевна

Серебряная медаль

Ломако Александра Вячеславовна

Золотая медаль

 

1954-1955 уч. год

Елисеев Эдуард Николаевич

Золотая медаль

Третьякова Мария Федоровна

Серебряная медаль

Корень Леонид Геогиевич

Золотая медаль

Лахтанов Вадим Терентевич

Золотая медаль

1955-1956 уч. год

Бабушкин Игорь Иримархович

Золотая медаль

Заболотская Галина Яковлевна

Серебрянная медаль

Кизко Майя Андреевна

Серебрянная медаль

Короленко Владимир Кузьмич

Серебрянная медаль

Луговцова Ольга Павловна

Серебрянная медаль

Рачикова Жанна Ивановна

Серебрянная медаль

Авдеев   Леонид Фёдорович

Серебрянная медаль

Зилюкина Раиса Павловна

Серебрянная медаль

Пильганчук Алим Фёдорович

Золотая медаль

Шуренков Иван Павлович

Серебрянная медаль

Лешко Нина Фёдоровна

Серебрянная медаль

Мусатова Лилия Матвеевна

Серебрянная медаль

Солнцева Надежда Михайловна

Серебрянная медаль

Макаревич Евгений Петрович

Серебрянная медаль

Червинская Галина Никифоровна

Серебрянная медаль

1956-1957 уч. год

Красякова Евгения Борисовна

Серебряная медаль

Коток Евгения Львовна

Золотая медаль

Каленик Светлана Николаевна

Серебряная медаль

Шуст Валентина Ульяновна

Серебряная медаль

Красова Людмила Петровна

Золотая медаль

Тюльманкова Светлана Николаевна

Серебряная медаль

Афанасьев Евгений Михайлович

Серебряная медаль

Игнатович Валентина Георгиевна

Серебряная медаль

Марков Олег Сергеевич

Серебряная медаль

Напреенко Светлана Петровна

Серебряная медаль

Пинчук Владимир Петрович

Серебряная медаль

Селиванов Евгений Илларионович

Серебряная медаль

Сергеева Светлана Николаевна

Золотая медаль

Хлусевич Валентина Ивановна

Золотая медаль

Шанцев Эдуард Иванович

Серебряная медаль

 

1957-1958 уч. год

Лагун София Григорьевна

Серебряная медаль

Якубовская Тамара Мстиславовна

Серебряная медаль

Винтова Галина Ивановна

Серебряная медаль

Малашенко Валентина Кирилловна

Золотая медаль

Нарбут Галина Николаевна

Серебряная медаль

Обжигалова Татьяна Павловна

Серебряная медаль

Францкевич Елена Степановна

Серебряная медаль

Шабан Эвелина Владимировна

Серебряная медаль

 

1958-1959 уч. год

Дерюгина Валентина Михайловна

Золотая медаль

Сергеева Людмила Николаевна

Серебряная медаль

 

1959-1960 уч. год

Князева Надежда Васильевна

Серебряная медаль

Курленкова Галина Георгиевна

Золотая медаль

Пекарская Наталья Сергеевна

Серебряная медаль

 

1961-1962 уч. год

Винтова Лариса Ивановна

Золотая медаль

Гезенцвей Аркадий Григорьевич

Серебряная медаль

Степанов Дмитрий Иванович

Золотая медаль

 

1962-1963 уч. год

Макеева Людмила Фёдоровна

Золотая медаль

 

1963-1964 уч. год

Василевич Инесса Фёдосьевна

Золотая медаль

Горбачёва Валентина Николаевна

Серебряная медаль

Полякова Людмила Александровна

Золотая медаль

Маметова Лариза Асановна

Серебряная медаль

Мудрова Надежда Ивановна

Серебряная медаль

Глушакова Татьяна Яковлевна

Серебряная медаль

Иванова Татьяна Николаевна

Золотая медаль

Илюшина Жанна Сергеевна

Серебряная медаль

Новикова Наталья Петровна

Золотая медаль

1966- 1967 уч. год

Луговой Анатолий Евгеньевич

Серебряная медаль

Синица Алла Алексеевна

Серебряная медаль

1967-1968 уч. год

Кутырло Галина Альфонсовна

Серебряная медаль

Титова Вера Владимировна

Серебряная медаль

Луговой Михаил Евгеньевич

Серебрянная медаль

 

 

1969-1970 уч. год

Башкирова Ирина Андреевна

Золотая медаль

Гаврукович Валентина Иосифовна

Золотая медаль

Торбунов Александр Сергеевич

Золотая медаль

 

1970-1971 уч. год

Хоменя Анатолий Леонидович

Золотая медаль

 

1971-1972 уч. год

Смоляков Николай Васильевич

Золотая медаль

Сенокосова Светлана Анатольевна

Золотая медаль

 

1972-1973 уч. год

Ковалёва Надежда Григорьевна

Золотая медаль

 

1976-1977 уч. год

Руссиян Татьяна Робертовна

Золотая медаль

 

1979-1980 уч. год

Ковалёва Галина Григорьевна

Золотая медаль

Шарубина Валентина Михайловна

Золотая медаль

 

1980-1981 уч. год

Дятловская Елена Никитична

Золотая медаль

 

1981-1982 уч. год

Рябцев Сергей Александрович

Золотая медаль

Башкирова Елена Николаевна

Золотая медаль

Лубягина Ольга Анатольевна

Золотая медаль

Осмоловская Инна Евгеньевна

Золотая медаль

 

1982-1983 уч. год

Браилова Наталья Юрьевна

Золотая медаль

Виноградова Елена Леонидовна

Золотая медаль

Ковалёва Ирина Карповна

Золотая медаль

Курильчик Елена Николаевна

Золотая медаль

Мельянцева Инна Михайловна

Золотая медаль

Паранин Александр Николаевич

Золотая медаль

 

 

1985-1986 уч. год

Денисенко Светлана Михайловна

Золотая медаль

Другомилов Владимир Васильевич

Золотая медаль

Жукова Наталья Борисовна

Серебряная медаль

Другакова Антонина Николаевна

Золотая медаль

Лисовский Валерий Викторович

Золотая медаль

Пахомова Светлана Владимировна

Серебряная медаль

1986-1987 уч. год

Егоренко Лилия Валерьевна

Золотая медаль

Пастухова Инна Владимировна

Серебряная Медаль

Смазнова Виктория Александровна

Серебряная медаль

Жуковская Антонина Альбертовна

Золотая медаль

Паранина Татьяна Николаевна

Золотая медаль

 

1987-1988 уч. год

Другакова Светлана Николаевна

Золотая медаль

Ефремова Ирина Яковлевна

Золотая медаль

Протасовицкая Наталья Степановна

Серебряная медаль

Борисова Инна Евгеньевна

Золотая медаль

Янчевская Светлана Викторовна

Золотая медаль

Климова Светлана Ивановна

Серебряная медаль

 

1988-1989 уч. год

Захаров Геннадий Леонидович

Золотая медаль

Линькова Тамара Алексеевна

Золотая медаль

Менчанкова Людмила Ивановна

Серебряная медаль

Орлова Виктория Владимировна

Серебряная медаль

Ходакова Инна Яковлевна

Серебряная медаль

Шевцова Людмила Викторовна

Серебряная медаль

Бунько Наталья Геннадьевна

Золотая медаль

Мамонович Елена Анатольевна

Серебряная медаль

Пахомова Елена Владимировна

Золотая медаль

Северина Елена Павловна

Золотая медаль

Шанталосова Елена Николаевна

Серебряная медаль

 

1989-1990 уч. год

Емельяненко Сергей Алексеевич

Золотая медаль

Жукова Галина Борисовна

Золотая медаль

Семок Дмитрий Андреевич

Золотая медаль

Лобырева Анна Владимировна

Серебряная медаль

Малиновская Светлана Михайловна

Серебряная медаль

Савченко Ольга Викторовна

Серебряная медаль

Чмырёва Елена Владимировна

Золотая медаль

 

 1990-1991 уч. год

Деменкова Людмила Николаевна

Серебряная медаль

Елина Ирина Ивановна

Золотая медаль

Казакова Елена Анатольевна

Золотая медаль

Киселёва Ольга Валерьевна

Серебряная медаль

Ковалёва Ирина Владимировна

Золотая медаль

Фролова Светлана Николаевна

Золотая медаль

Соловьева Светлана Александровна

Серебряная медаль

 

1991-1992 уч. год

Аксёнова Ольга Ивановна

Золотая медаль

Анащенкова Галина Александровна

Серебряная медаль

Герцева Ольга Сеогеевна

Серебряная медаль

Горбыко Ирина Николаевна

Золотая медаль

Кракалова Людмила Ивановна

Серебряная медаль

Лавренович Ольга Геннадьевна

Золотая медаль

 

1992-1993 уч. год

Коврыгин Илья Владимирович

Золотая медаль

Литовченко Лариса Алексеевна

Серебряная медаль

Меньков Александр Валентинович

Серебряная медаль

Соловьёв Геннадий Владимирович

Серебряная медаль

Талерова Наталья Петровна

Серебряная медаль

Северинцева Татьяна Михайловна

Серебряная медаль

 

1993-1994 уч. год

Бугаёва Елена Сергеевна

Серебряная медаль

Жижкин Дмитрий Александрович

Золотая медаль

Киценко Игорь Александрович

Золотая медаль

Мелешкевич Дмитрий Владимирович

Серебряная медаль

Тюрикова Виктория Витальевна

Серебряная медаль

 

1994-1995 уч. год

Гончарова Наталья Николаевна

Серебряная медаль

Солтанова Инна Михайловна

Серебряная медаль

Станкевич Татьяна Анатольевна

Золотая медаль

Ханевская Елена Николаевна

Серебряная медаль

 

1995-1996 уч. год

Провашинсая Наталья Евгеньевна

Серебряная медаль

Шимановский Иван Михайлович

Серебряная медаль

 

1996-1997 уч. год

Смолов Александр Анатольевич

Золотая медаль

Шинкарёв Михаил Витальевич

Золотая медаль

Чубакова Виктория Михайловна

Серебряная медаль

 

1998-1999 уч. год

Венидиктова Вероника Викторовна

Золотая медаль

Костылёва Наталья Михайловна

Золотая медаль

Орлова Татьяна Анатольевна

Серебряная медаль

Тадеуш Юлия Николаевна

Серебряная медаль

Бочарова Жанна Валерьевна

Золотая медаль

Букинич Марина Николаевна

Золотая медаль

Шевелевич Олеся Геннадьевна

Золотая медаль

Кохнюк Ольга Алексеевна

Серебряная медаль

Шутова Инесса Владимировна

Серебряная медаль

Алексеева Елена Александровна

Серебряная медаль

Копейкина Марина Викторовна

Серебряная медаль

Макарова Светлана Александровна

Серебряная медаль

Романёк Юлия Юрьевна

Золотая медаль

 

1999-2000 уч. год

Казаченко Оксана Фёдоровна

Золотая медаль

Коренькова Вероника Вячеславовна

Золотая медаль

Михневич Ольга Константиновна

Золотая медаль

Провашинская Ольга Евгеньевна

Золотая медаль

Федоришкин Вячеслав Владимирович

Серебряная медаль

Костылёв Александр Михайлович

Серебряная медаль

Венидиктов Сергей Викторович

Золотая медаль

 

2015-2016 уч. год

Куркина Полина Константиновна

Зо   лотая медаль

Бжезиньска Анна       Анджеевна

Золотая медаль

 

2017-2018 уч. год

Рудник Анастасия Алексеевна

Золотая медаль

 

Чытаем разам

Создано: 30.10.2018

 

Каляндар міжнародных свят і знамянальных дат

Создано: 24.03.2018

3 верасня

Дзень беларускага пісьменства

8 верасня

Міжнародны дзень пісьменнасці

21 лютага

Міжнародны дзень роднай мовы

3 сакавіка

Сусветны дзень пісьменніка

21 сакавіка

Сусветны дзень паэзіі

27 сакавіка

Міжнародны дзень тэатра

2 красавіка

Міжнародны дзень дзіцячай кнігі

18 мая

Сусветны дзень музеяў

Карысныя спасылкі

Создано: 24.03.2018

Нацыянальная бібліятэка Беларусі

www.nlb.by

Рэдакцыйна-выдавецкая установа «Выдавецкі дом “Звязда”»

http://www.lim.by

Дзяржаўны літаратурны музей Янкі Купалы

http://www.kupala-museum.by

Дзяржаўны літаратурна-мемарыяльны музей Якуба Коласа

http://www.yakubkolas.by

Літаратурны музей Максіма Багдановіча

http://www.bagdanovich.by

Дзяржаўны музей гісторыі беларускай літаратуры

http://www.bellitmuseum.by

Нацыянальны акадэмічны тэатр імя Янкі Купалы

http://www.kupalauski.by

Рэспубліканскі форум "Кніга-Свет: сучасны стан і стратэгіі развіцця нацыянальнай прасторы чытання"

http://knigasvet.adu.by

Міжнародны Дзень Роднай мовы - 21 лютага

Создано: 24.03.2018

         21 лютага ў свеце адзначаецца Міжнародны дзень роднай мовы. Ён быў абвешчаны UNESCO 6 гадоў таму. З ініцыятывай увесці такі дзень выступіў Бангладэш.

         21 лютага 1952 года на бяззбройных мірных дэманстрантаў якія змагаліся за прызнанне бенгальскай мовы ў якасці афіцыяльнай мовай Пакістана, паліцыя адкрыла агонь.Загінула чатыры студэнта.

         1999 годзе асамблея ААН вызначыла 21 лютага як: Міжнародны дзень Роднай мовы.

         У гісторыі шмат прыкладаў, калі людзі прысвячалі сваё жыццё, час, грошы, каб адрадзіць сваю мову, спазнаць яе, навучыцца размаўляць на ёй: Эліязэр бэн Ягуда(іўрыт), Францыск Скарына, Ёзэф Юнгманн(чэшскі). А мы часам робім наадварот – губляем жаданне чытаць, размаўляць ці проста слухаць сваю мову

         21 лютага - яшчэ адна нагода задумацца аб лёсе роднай мовы і беларусам.

         Родная мова шмат не патрабуе. Але калі ўжо назваў яе роднай, калі лічыш яе такой для сябе - павінен жа быць перад ёй хоць нейкі абавязак. Ці хоць часам пра яе думаць. Калі хоць палова з тых сямідзесяці чатырох працэнтаў, якія пад спіс апошняга перапісу назвалі роднай мовай беларускую, падумае аб яе лёсе - значыць, не ўсё яшчэ страчана. Хоць адзін дзень. Калі будзе яе афіцыйнае міжнароднае сьвята.

         Калі ты чуеш яе - ці то сучасную літаратурную, ці змешаную "трасянку", або мясцовую дыялектную - знай, што гэта ўсё яна - наша беларуская мова. Не адварочвайся, а прымі яе, бо яе месца ў тваёй краіне. І не падчарка яна тут, а паказвае на спрадвечнасць беларусаў на сваёй зямлі. Нашы бацькі, дзяды і прадзеды нямала зрабілі, каб беларуская мова была прызнаная як роўная сярод іншых моў свету.

         Будзь і ты разам з тымі, хто думае пра яе будучыню. Размаўляй па-беларуску, бо заўтра наша мова табе, тваім дзецям і ўнукам стане неабходнай. Размаўляй па-нашаму, каб людзі бачылі тваю вернасць сваёй мове. Размаўляй з прыветнай усмешкай, з пяшчотай на вуснах - і тваёй мовай захочуць гаварыць іншыя. І не саромся недасканалай гаворкі. Мова - жывая тканка, прырастае там, дзе крынічыць людское жаданне. Ведай: учора ты яшчэ не гаварыў па-беларуску, сёння размаўляеш на "трасянцы", а заўтра будзеш гаварыць на чыстай літаратурнай мове.

Давайце РАЗАМ БУДЗЕМ РАЗМАЎЛЯЦЬ 21 ЛЮТАГА НА РОДНАЙ МОВЕ!!!
НЯХАЙ ГЭТА СВЯТА БУДЗЕ САПРАЎДНЫМ СВЯТАМ НАШАЙ МОВЫ!

У чым унiкальнасць нашай мовы

Создано: 24.03.2018

Паводле апошняга перапісу насельніцтва, роднай беларускую мову лічаць шэсцьдзясят працэнтаў жыхароў нашай краіны — крыху больш за пяць мільёнаў. Аднак звычайна размаўляе на ёй дома толькі трэць насельніцтва, а ўвогуле ў якасці гутарковай выкарыстоўваюць усяго 23 працэнты. Мы раскрыем некаторыя цікавыя факты пра беларускую мову, пасля якіх вам захочацца на ёй размаўляць.

         Факт першы Даследаванні ЮНЕСКА сведчаць: беларуская мова — адна з самых мілагучных. Каб упэўніцца ў гэтым, дастаткова прамовіць некалькі слоў тыпу “пяшчо-о-ота”, “мі-і-іласць”, “натхне-е-енне” або прачытаць верш Рыгора Барадуліна “Матылёк”:

Лілею млявы плёс люляе,
З-пад злежаных аблок здалёк
Ляціць, віхлясты і бялявы,
Пялёстак лёгкі — матылёк...

         Існуе і навуковае тлумачэнне гэтай мілагачнунасці. Яна абумоўлена ў першую чаргу мяккасцю, якая перадаецца ад суседніх гукаў, вялікай колькасцю адкрытых складоў, наяўнасцю ў мове адметнага санорнага гука “ў”, які ўжываецца, а таксама падаўжэннем многіх зычных: адцен-н-не, шматгалос-с-се, завугол-л-ле...

         Факт другі Беларуская мова — адна з самых багатых у свеце. Калі ў літаратурнай мове налічваецца дзесьці 250—500 тысяч слоў, то ў дыялектнай — каля двух мільёнаў!

         На тэрыторыі Беларусі існуюць сотні гаворак. Што цікава, часам адрозніваюцца гаворкі не толькі суседніх вёсак, але і двух канцоў адной вёскі! Напрыклад, у пачатку вёскі могуць казаць “шапа”, “пляшка”, “лаўка”, “калодзезь”, а праз колькі хат — “шафа”, “бутэлька”, “крама”, “студня”.

         Яшчэ адзін доказ багацця нашай мовы. Расіянін, да прыкладу, гаворыць: “Я люблю эту женщину. Я люблю котлеты с картошкой. Я люблю смотреть, как солнце заходит”. У беларускай мове на гэтыя тры выпадкі ёсць тры розныя словы.

         Факт трэці Наша мова з’яўляецца адной з самых меладычных. Беларуская мова адрозніваецца вялікай колькасцю не толькі дыялектных слоў, але і песень. Уся справа ў простых сказах, выразных словах ды той жа мілагучнасці.

         Беларускай мове няма роўных у свеце ні па разнастайнасці мелодый, ні па іх самабытнасці. Зборнік “Цёплыя вечары ды халодныя ранкі... czyli Сo spiewano w Feliksowie”, у які ўключаны песні, запісаныя ў вёсцы Феліксава Лідскага раёна, стаў сапраўднай з’явай у еўрапейскім мастацтве. Народныя творы беларусаў настолькі ўразілі музычных італьянцаў, што яны нават “перахрысцілі” іх у “Песні Атлантыды”.

Аўтар публикацыі: Людміла МіНКЕВіЧ

Чытаць поўны варыянт на партале «СБ»: http://www.sb.by/ng/kultura-5/article/samaya-samaya-mova-maya.html

Подкатегории